De melati bloem staat voor herinnering, respect, medeleven en verbondenheid. Voor veel Indische Nederlanders heeft de witte bloem een bijzondere betekenis als symbool voor de herdenking van de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië. Ze staat ook voor troost en hoop.
De betekenis van de melati bloem
De melati is een witte jasmijnbloem met een herkenbare geur. In de Indische cultuur is het een vertrouwde bloem. De geur kan herinneringen oproepen aan mensen, plekken en momenten van vroeger. Dat maakt de melati een passend symbool om iemand te herdenken.
De bloem verbindt verschillende betekenissen. Ze staat voor de schoonheid van het leven, maar ook voor de dood en het geestenrijk. Bij een herdenking kan de melati daardoor zowel het verdriet om verlies uitdrukken als de herinnering aan het leven van degenen die zijn overleden.
De betekenis is niet voor iedereen hetzelfde. Voor de een roept de bloem herinneringen op aan familie en afkomst. Voor een ander is ze vooral een teken van respect en betrokkenheid bij de Indische gemeenschap.
Waarom is de melati een herdenkingssymbool?
Op 15 augustus herdenken mensen in Nederland de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië. Op die datum in 1945 capituleerde Japan en kwam er een einde aan de oorlog in het toenmalige Nederlands-Indië. Veel mensen dragen bij de herdenking een melati als teken van medeleven en verbondenheid.
De bloem verwijst niet alleen naar verlies. Ze staat ook voor de kracht om verder te leven na de oorlog. Die gedachte zie je terug bij het monument Melati in Amersfoort. Daar staat de bloem voor troost, hoop en onverzettelijkheid. Het monument bevindt zich in de tuin van museum Flehite aan de Westsingel.
Je hoeft zelf geen Indische achtergrond te hebben om de bloem als teken van respect te dragen. Een melati kan ook laten zien dat je stilstaat bij de ervaringen van anderen en bij de gevolgen die de oorlog voor families had.
Is melati hetzelfde als jasmijn?
Melati is een naam voor jasmijn. Met de Indische melati wordt vaak de witte jasmijn bedoeld, Jasminum sambac. Die bloem staat in Indonesië bekend als melati putih en is een van de nationale bloemen van het land.
Jasmijn is een verzamelnaam voor verschillende soorten. Niet iedere jasmijn ziet er hetzelfde uit of heeft dezelfde culturele betekenis. De melati als herdenkingssymbool verwijst specifiek naar de Indische bloem en de herinneringen die daarmee verbonden zijn.
De betekenis van een melati speld of hanger
Een melati speld wordt gedragen als zichtbaar teken van herdenking, respect en medeleven. Vooral rond 15 augustus zie je de speld bij herdenkingen. Een hanger of afbeelding van de bloem kan ook een persoonlijke herinnering aan familie, afkomst of een dierbare zijn.
De waarde zit daarbij niet in het materiaal of de grootte, maar in wat de bloem voor de drager uitdrukt. Een zelfgemaakte melati met een wens kan bijvoorbeeld een eenvoudig gebaar van verbondenheid zijn. Zo krijgt de witte bloem naast haar rol bij de Indische herdenking ook een persoonlijke betekenis.



